Suttantapiñake
Namo tassa bhagavato arahato sammàsambuddhassa
4. Catuttho paõõàsako
[BJT Page 288] [\x 288/]
2. Pañipadàvaggo
4. 4. 2. 1.
(Pañipadàsuttaü)
(Sàvatthinidànaü)
11. Catasso imà bhikkhave pañipadà, katamà catasso?
Dukkhàpañipadà dandhàbhi中à, dukkhàpañipadà khippàbhi中à, sukhàpañipadà dandhàbhi中à, sukhàpañipadà khippàbhi中à. Imà kho bhikkhave catasso pañipadàti.
4. 4. 2. 2.
(Dutiyapañipadàsuttaü)
12. Catasso imà bhikkhave pañipadà. Katamà catasso?
Dukkhàpañipadà dandhàbhi中à, dukkhàpañipadà khippàbhi中à, sukhàpañipadà dandhàbhi中à, sukhàpañipadà khippàbhi中à,
Katamà ca bhikkhave dukkhàpañipadà dandhàbhi中à? Idha bhikkhave ekacco pakatiyàpi tibbaràgajàtiko hoti. Abhikkhaõaü ràgajaü dukkhaü domanassaü pañisaüvedeti. Pakatiyàpi tibbadosajàtiko hoti. Abhikkhaõaü dosajaü dukkhaü domanassaü pañisaüvedeti. Pakatiyàpi tibbamohajàtiko hoti. Abhikkhaõaü mohajaü dukkhaü domanassaü pañisaüvedeti. Tassimàni pa勺indriyàni mudunã pàtubhavanti: saddhindriyaü viriyindriyaü satindriyaü samàdhindriyaü pa中indriyaü so ca imesaü pa勺annaü indriyànaü muduttà dandhaü ànantariyaü pàpuõàti àsavànaü khayàya. Ayaü vuccati bhikkhave dukkhàpañipadà dandhàbhi中à.
Katamà ca bhikkhave dukkhàpañipadà khippàbhi中à? Idha bhikkhave ekacco pakatiyàpi tibbaràgajàtiko hoti. Abhikkhaõaü ràgajaü dukkhaü domanassaü pañisaüvedeti. Pakatiyàpi tibbadosajàtiko hoti. Abhikkhaõaü dosajaü dukkhaü domanassaü pañisaüvedeti. Pakatiyàpi tibbamohajàtiko hoti. Abhikkhaõaü mohajaü dukkhaü domanassaü pañisaüvedeti. Tassimàni pa勺indriyàni adhimattàni
[PTS Page 150] [\q 150/] pàtubhavanti: saddhindirayaü viriyindriyaü satindriyaü samàdhindriyaü pa中indriyaü. So ca imesaü pa勺annaü indriyànaü adhimattattà khippaü ànantariyaü pàpuõàti àsavànaü khayàya. Ayaü vuccati bhikkhave dukkhà pañipadà khippàbhi中à.
[BJT Page 290] [\x 290/]
Katamà ca bhikkhave sukhàpañipadà dandhàbhi中à? Idha bhikkhave ekacco pakatiyàpi na tibbaràgajàtiko hoti. Nàbhikkhaõaü ràgajaü dukkhaü domanassaü pañisaüvedeti. Pakatiyàpi na tibbadosajàtiko hoti. Nàbhikkhaõaü dosajaü dukkhaü domanassaü pañisaüvedeti. Pakatiyàpi na tibbamohajàtiko hoti. Nàbhikkhaõaü mohajaü dukkhaü domanassaü pañisaüvedeti. Tassimàni pa勺indriyàni mudunã pàtubhavanti: saddhindriyaü viriyindriyaü satindriyaü samàdhindriyaü pa中indriyaü. So imesaü pa勺annaü indriyànaü muduttà dandhaü ànantariyaü pàpuõàti àsavànaü khayàya. Ayaü vuccati bhikkhave sukhàpañipadà dandhàbhi中à.
Katamà ca bhikkhave sukhàpañipadà khippàbhi中à? Idha bhikkhave ekacco puggalo pakatiyàpi na tibbaràgajàtiko hoti. Nàbhikkhaõaü ràgajaü dukkhaü domanassaü pañisaüvedeti. Pakatiyàpi na tibbadosajàtiko hoti. Nàbhikkhaõaü dosajaü dukkhaü domanassaü pañisaüvedeti, pakatiyàpi na tibbamohajàtiko hoti. Nàbhikkhaõaü mohajaü dukkhaü domanassaü pañisaüvedeti. Tassimàni pa勺indriyàni adhimattàni pàtubhavanti: saddhindriyaü viriyindriyaü satindriyaü samàdhindriyaü pa中indriyaü. So imesaü pa勺annaü indriyànaü adhimattattà khippaü ànantariyaü pàpuõàti àsavànaü khayàya ayaü vuccati bhikkhave sukhàpañipadà khippàbhi中à.
Imà kho bhikkhave catasso pañipadàti.
4. 4. 2. 3.
(Tatiyapañipadàsuttaü)
13. Catasso imà bhikkhave pañipadà. Katamà catasso?
Dukkhàpañipadà dandhàbhi中à, dukkhàpañipadà khippàbhi中à, sukhàpañipadà dandhàbhi中à, sukhàpañipadà khippàbhi中à.
Katamà ca bhikkhave dukkhàpañipadà dandhàbhi中à? Idha bhikkhave bhikkhu asubhànupassã kàye viharati àhàre pañikkålasa中ã sabbaloke anabhiratasa中ã sabbasaïkhàresu aniccànupassã. Maraõasa中à kho panassa ajjhattaü såpaññhità hoti. So imàni pa勺a sekhabalàni upanissàya viharati: saddhàbalaü hiribalaü ottappabalaü [PTS Page 151] [\q 151/] viriyabalaü pa中àbalaü. Tassimàni pa勺indriyàni mudunã pàtubhavanti: saddhindriyaü viriyindriyaü satindriyaü samàdhindriyaü pa中indriyaü. So imesaü pa勺annaü indriyànaü muduttà dandhaü ànantariyaü pàpuõàti àsavànaü khayàya. Ayaü vuccati bhikkhave dukkhàpañipadà dandhàbhi中à.
[BJT Page 292] [\x 292/]
Katamà ca bhikkhave dukkhàpañipadà khippàbhi中à? Idha bhikkhave bhikkhu asubhànupassã kàye viharati àhàre pañikkålasa中ã sabbaloke anabhiratasa中ã sabbasaïkhàresu aniccànupassã. Maraõasa中à kho panassa ajjhattaü såpaññhità hoti. So imàni pa勺a sekhabalàni upanissàya viharati: saddhàbalaü hiribalaü ottappabalaü viriyabalaü pa中àbalaü. Tassimàni pa勺indriyàni adhimattàni pàtubhavanti: saddhindriyaü viriyindriyaü satindriyaü samàdhindriyaü pa中indriyaü. So imesaü pa勺annaü indriyànaü adhimattattà khippaü ànantariyaü pàpuõàti àsavànaü khayàya. Ayaü vuccati bhikkhave dukkhàpañipadà khippàbhi中à.
Katamà ca bhikkhave sukhàpañipadà dandhàbhi中à? Idha bhikkhave bhikkhu vivicceva kàmehi vivicca akusalehi dhammehi savitakkaü savicàraü vivekajaü pãtisukhaü pañhamaü jhànaü upasampajja viharati. Vitakkavicàrànaü våpasamà ajjhattaü sampasàdanaü cetaso ekodibhàvaü avitakkaü avicàraü samàdhijaü pãtisukhaü dutiyaü jhànaü upasampajja viharati. Pãtiyà ca viràgà upekkhako ca viharati. Sato ca sampajàno, sukha勺a kàyena pañisaüvedeti yaü taü ariyà àcikkhanti 'upekkhako satimà sukhavihàrã' ti tatiyaü jhànaü upasampajja viharati. Sukhassa ca pahàõà dukkhassa ca pahànà pubbeva somanassadomanassànaü atthagamà adukkhaü asukhaü upekkhàsatipàrisuddhiü catutthaü jhànaü upasampajja viharati. So imàni pa勺a sekhabalàni upanissàya viharati: saddhàbalaü hiribalaü ottappabalaü viriyabalaü pa中àbalaü. Tassimàni pa勺indriyàni muduni pàtubhavanti: saddhindriyaü satindriyaü samàdhindriyaü pa中indriyaü. So imesaü pa勺annaü indriyànaü muduttà dandhaü ànantariyà pàpuõàti àsavànaü khayàya. Ayaü vuccati bhikkhave sukhàpañipadà dandhàbhi中à.
Katamà ca bhikkhave sukhàpañipadà khippàbhi中à? Idha bhikkhave bhikkhu vivicceva kàmehi vivicca akusalehi dhammehi savitakkaü savicàraü vivekajaü pãtisukhaü pañhamaü jhànaü upasampajja viharati. Vitakkavicàrànaü våpasamà ajjhattaü sampasàdanaü cetaso ekodibhàvaü avitakkaü avicàraü samàdhijaü pãtisukhaü dutiyaü jhànaü upasampajja viharati. Pãtiyà ca viràgà upekkhako ca viharati sato ca sampajàno, sukha勺a kàyena pañisaüvedeti yaü taü ariyà àcikkhanti 'upekkhako satimà sukhavihàrã' ti tatiyaü jhànaü upasampajja viharati. Sukhassa ca pahàõà dukkhassa ca pahànà pubbeva somanassadomanassànaü atthagamà adukkhaü asukhaü upekkhàsatipàrisuddhiü catutthaü jhànaü [PTS Page 152] [\q 152/] upasampajja viharati. So imàni pa勺a sekhabalàni upanissàya viharati: saddhàbalaü hiribalaü ottappabalaü viriyabalaü pa中àbalaü. Tassimàni pa勺indriyàni adhimattàni pàtubhavanti: saddhindriyaü viriyindriyaü satindriyaü samàdhindriyaü pa中indriyaü. So imesaü pa勺annaü indriyànaü adhimattattà khippaü ànantariyaü pàpuõàti àsavànaü khayàya. Ayaü vuccati bhikkhave sukhàpañipadà khippàbhi中à.
Imà kho bhikkhave catasso pañipadàti.
[BJT Page 294] [\x 294/]
4. 4. 2. 4.
(Catutthapañipadàsuttaü)
14. Catasso imà bhikkhave pañipadà. Katamà catasso?
Akkhamà pañipadà, khamà pañipadà, damà pañipadà, samà pañipadà.
Katamà ca bhikkhave akkhamà pañipadà? Idha bhikkhave ekacco puggalo akkosantaü paccakkosati. Rosantaü pañirosati. Bhaõóantaü pañibhaõóati. Ayaü vuccati bhikkhave akkhamà pañipadà.
Katamà ca bhikkhave khamà pañipadà? Idha bhikkhave ekacco puggalo akkosantaü na paccakkosati. Rosantaü na pañirosati. Bhaõóantaü na pañibhaõóati. Ayaü vuccati bhikkhave khamà pañipadà.
Katamà ca bhikkhave damà pañipadà? Idha bhikkhave bhikkhu cakkhunà råpaü disvà na nimittaggàhã hoti, nànubya大anaggàhã. Yatvàdhikaraõametaü cakkhundriyaü asaüvutaü viharantaü abhijjhà domanassà pàpakà akusalà dhammà anvàssaveyyuü, tassa saüvaràya pañipajjati. Rakkhati cakkhundriyaü. Cakkhundriye saüvaraü àpajjati. Sotena saddaü sutvà na nimittaggàhã hoti, nànubya大anaggàhã. Yatvàdhikaraõametaü sotindriyaü asaüvutaü viharantaü abhijjhà domanassà pàpakà dhammà anvàssaveyyuü tassa saüvaràya pañipajjati. Rakkhati sotindriyaü, sotindriye saüvaraü àpajjati. Ghàõena gandhaü ghàyitvà na nimittaggàhã hoti, nànubya大anaggàhã. Yatvàdhikaraõametaü ghàõindriyaü asaüvutaü viharantaü abhijjhà domanassà pàpakà akusalà dhammà anvàssaveyyuü, tassa saüvaràya pañipajjati. Rakkhati ghàõindriyaü. Ghàõindriye saüvaraü àpajjati. Jivhàya rasaü sàyitvà na nimittaggàhã hoti, nànubya大anaggàhã. Yatvàdhikaraõametaü jivhindriyaü asaüvutaü viharantaü abhijjhà domanassà pàpakà dhammà anvàssaveyyuü, tassa saüvaràya pañipajjati. Rakkhati jivhindriyaü jivhindriye saüvaraü àpajjati. Kàyena phoññhabbaü phusitvà na nimittaggàhã hoti, nànubya大anaggàhã. Yatvàdhikaraõametaü kàyindriyaü asaüvutaü viharantaü abhijjhà pàpakà dhammà anvàssaveyyuü, tassa saüvaràya pañipajjati. Rakkhati kàyindriyaü manasà dhammaü vi中àya na nimittaggàhã hoti, nànubya大anaggàhã. Yatvàdhikaraõametaü manindriyaü asaüvutaü viharantaü abhijjhà domanassà pàpakà akusalà dhammà anvàssaveyyuü, tassa saüvaràya [PTS Page 153] [\q 153/] pañipajjati. Rakkhati manindriyaü. Manindriye saüvaraü àpajjati. Ayaü vuccati bhikkhave damà pañipadà.
Katamà ca bhikkhave samà pañipadà? Idha bhikkhave bhikkhu uppannaü kàmavitakkaü nàdhivàseti pajahati vinodeti sameti byantãkaroti anabhàvaü gameti. Uppannaü byàpàdavitakkaü nàdhivàseti pajahati vinodeti sameti byantãkaroti anabhàvaü gameti. Uppannaü vihiüsà vitakkaü nàdhivàseti pajahati vinodeti sameti byantãkaroti anabhàvaü gameti. Uppannuppanne pàpake akusale dhamme nàdhivàseti pajahati vinodeti sameti vyantãkaroti anabhàvaü gameti. Ayaü vuccati bhikkhave samà pañipadà.
Imà kho bhikkhave catasso pañipadàti.
[BJT Page 296] [\x 296/]
4. 4. 2. 5.
(Pa勺amapañipadàsuttaü)
15. Catasso imà bhikkhave pañipadà. Katamà catasso? Akkhamà pañipadà, khamà pañipadà, damà pañipadà, samà pañipadà.
Katamà ca bhikkhave akkhamà pañipadà? Idha bhikkhave ekacco akkhamo hoti sãtassa uõhassa jighacchàya pipàsàya óaüsamakasavàtàtapasiriüsapasamphassànaü. Duruttànaü duràgatànaü vacanapathànaü, uppannànaü sàrãrikànaü vedanànaü dukkhànaü tibbànaü kharànaü kañukànaü asàtànaü amanàpànaü pàõaharànaü anadhivàsikajàtiko hoti. Ayaü vuccati bhikkhave akkhamà pañipadà.
Katamà ca bhikkhave khamà pañipadà? Idha bhikkhave ekacco khamo hoti sãtassa uõhassa jighacchàya pipàsàya óaüsamakasavàtàtapasiriüsapasamphassànaü duruttànaü duràgatànaü vacanapathànaü, uppannànaü sàrãrikànaü vedanànaü dukkhànaü tibbànaü kharànaü kañukànaü asàtànaü amanàpànaü pàõaharànaü adhivàsikajàtiko hoti. Ayaü vuccati bhikkhave khamà pañipadà.
Katamà ca bhikkhave damà pañipadà? Idha bhikkhave bhikkhu cakkhunà råpaü disvà na nimittaggàhã hoti nànubya大anaggàhã, yatvàdhikaraõametaü cakkhundriyaü asaüvutaü viharantaü abhijjhà domanassà pàpakà akusalà dhammà anvàssaveyyuü, tassa saüvaràya pañipajjati, rakkhati cakkhundriyaü, cakkhundriye saüvaraü àpajjati. Sotena saddaü sutvà na nimittaggàhã hoti, nànubya大anaggàhã. Yatvàdhikaraõametaü sotindriyaü asaüvutaü viharantaü abhijjhà domanassà pàpakà akusalà dhammà anvàssaveyyuü, tassa saüvaràya pañipajjati. Rakkhati sotindriyaü, sotindriye saüvaraü àpajjati. Ghàõena gandhaü ghàyitvà na nimittaggàhã hoti, nànubya大anaggàhã. Yatvàdhikaraõametaü ghàõindriyaü asaüvutaü viharantaü abhijjhà domanassà pàpakà dhammà anvàssaveyyuü, tassa saüvaràya pañipajjati. Rakkhati ghàõindriyaü ghàõindriye saüvaraü àpajjati. Jivhàya rasaü sàyitvà na nimittaggàhã hoti, nànubya大anaggàhã. Yatvàdhikaraõametaü jivhindriyaü asaüvutaü viharantaü abhijjhà domanassà pàpakà akusalà dhammà anvàssaveyyuü. Tassa saüvaràya pañipajjati. Rakkhati jivhindriyaü jivhindriye saüvaraü àpajjati. Kàyena phoññhabbaü phusitvà na nimittaggàhã hoti, nànubya大anaggàhã. Yatvàdhikaraõametaü kàyindriyaü asaüvutaü viharantaü abhijjhà domanassà pàpakà akusalà dhammà anvàssaveyyuü. Tassa saüvaràya pañipajjati. Rakkhati kàyindriyaü, kàyindriye saüvaraü àpajjati. Manasà dhammaü vi中àya na nimittaggàhã hoti nànubya大anaggàhã. Yatvàdhikaraõametaü manindriyaü asaüvutaü viharantaü abhijjhà domanassà pàpakà akusalà dhammà anvàssaveyyuü tassa saüvaràya pañipajjati. Rakkhati manindriyaü. Manindriye saüvaraü àpajjati. Ayaü vuccati bhikkhave damà pañipadà.
Katamà ca bhikkhave samà pañipadà? Idha bhikkhave bhikkhu uppannaü kàmavitakkaü nàdhivàseti pajahati vinodeti sameti byantãkaroti anabhàvaü gameti. Uppannaü byàpàdavitakkaü nàdhivàseti pajahati vinodeti sameti byantãkaroti anabhàvaü gameti. Uppannaü vihiüsà vitakkaü nàdhivàseti pajahati vinodeti sameti byantãkaroti anabhàvaü gameti. Uppannuppanne pàpake akusale dhamme nàdhivàseti pajahati vinodeti sameti byantãkaroti anabhàvaü gameti. Ayaü vuccati bhikkhave samà pañipadà.
Imà kho bhikkhave catasso pañipadàti.
4. 4. 2. 6.
(Chaññhapañipadàsuttaü)
16. [PTS Page 154] [\q 154/] catasso imà bhikkhave pañipadà. Katamà catasso?
Dukkhàpañipadà dandhàbhi中à, dukkhàpañipadà khippàbhi中à, sukhàpañipadà dandhàbhi中à, sukhàpañipadà khippàbhi中à.
[BJT Page 298] [\x 298/]
Tatra bhikkhave yàyaü pañipadà dukkhà dandhàbhi中à, ayaü bhikkhave pañipadà ubhayeneva hãnà akkhàyati. Yampàyaü pañipadà dukkhà, iminàpayaü hãnà akkhàyati. Yampàyaü pañipadà dandhà, iminàpayaü hãnà akkhàyati. Ayaü bhikkhave pañipadà ubhayeneva hãnà akkhàyati.
Tatra bhikkhave yàyaü pañipadà dukkhà khippàbhi中à, ayaü bhikkhave pañipadà dukkhattà hãnà akkhàyati.
Tatra bhikkhave yàyaü pañipadà sukhà dandhàbhi中à, ayaü bhikkhave pañipadà dandhattà hãnà akkhàyati.
Tatra bhikkhave yàyaü pañipadà sukhà khippàbhi中à, ayaü bhikkhave pañipadà ubhayeneva paõãtà akkhàyati. Yampàyaü pañipadà sukhà, iminàpayaü paõãtà akkhàyati. Yampàyaü pañipadà khippà, iminàpayaü paõãtà akkhàyati. Ayaü bhikkhave pañipadà ubhayeneva paõãtà akkhàyati.
Imà kho bhikkhave catasso pañipadàti.
4. 4. 2. 7.
(Moggallànapañipadàsuttaü)
17. Atha kho àyasmà sàriputto yenàyasmà mahàmoggallàno tenupasaïkami. Upasaïkamitvà àyasmatà mahàmoggallànena saddhiü sammodi. Sammodanãyaü kathaü sàràõãyaü vãtisàretvà ekamantaü nisãdi. Ekamantaü nisinno kho àyasmà sàriputto àyasmantaü mahàmoggallànaü etadavoca:
Catasso imà àvuso moggallàna pañipadà. Katamà catasso?
Dukkhàpañipadà dandhàbhi中à, dukkhàpañipadà khippàbhi中à, sukhàpañipadà dandhàbhi中à, sukhàpañipadà khippàbhi中à. Imà kho àvuso catasso pañipadà.
Imàsaü àvuso catassannaü pañipadànaü katamaü te pañipadaü àgamma àsavehi cittaü vimuttanti?
[PTS Page 155] [\q 155/] catasso imà àvuso sàriputta pañipadà. Katamà catasso?
Dukkhàpañipadà dandhàbhi中à, dukkhàpañipadà khippàbhi中à, sukhàpañipadà dandhàbhi中à, sukhàpañipadà khippàbhi中à. Imà kho àvuso catasso pañipadà.
Imàsaü àvuso catassannaü pañipadànaü yàyaü pañipadà dukkhà khippàbhi中à, imaü me pañipadaü àgamma anupàdàya àsavehi cittaü vimuttanti.
[BJT Page 300] [\x 300/]
4. 4. 2. 8.
(Sàriputtapañipadàsuttaü)
18. Atha kho àyasmà mahàmoggallàno yenàyasmà sàriputto tenupasaïkami. Upasaïkamitvà àyasmatà sàriputtena saddhiü sammodi. Sammodanãyaü kataü sàràõãyaü vãtisàretvà ekamantaü nisãdi. Ekamantaü nisinno kho àyasmà mahàmoggallàno àyasmantaü sàriputtaü etadavoca:
Catasso imà àvuso sàriputta pañipadà katamà catasso:
Dukkhàpañipadà dandhàbhi中à, dukkhàpañipadà khippàbhi中à, sukhàpañipadà dandhàbhi中à, sukhàpañipadà khippàbhi中à, imà kho àvuso sàriputta catasso pañipadà.
Imàsaü kho àvuso catassannaü pañipadànaü katamaü te pañipadaü àgamma anupàdàya àsavehi cittaü vimuttanti?
Catasso imà àvuso moggallàna pañipadà. Katamà catasso:
Dukkhàpañipadà dandhàbhi中à, dukkhàpañipadà khippàbhi中à, sukhàpañipadà dandhàbhi中à, sukhàpañipadà khippàbhi中à. Imà kho àvuso catasso pañipadà.
Imàsaü kho àvuso catassannaü pañipadànaü yàyaü pañipadà sukhà khippàbhi中à. Imaü me pañipadaü àgamma anupàdàya àsavehi cittaü vimuttanti.
4. 4. 2. 9.
(Kilesaparinibbànasuttaü)
19. Cattàrome bhikkhave puggalà santo saüvijjamànà lokasmiü. Katame cattàro?
Idha bhikkhave ekacco puggalo diññheva dhamme sasaïkhàraparinibbàyã hoti. Idha pana bhikkhave ekacco puggalo kàyassa bhedà sasaïkhàraparinibbàyã hoti. Idha pana bhikkhave ekacco puggalo diññheva dhamme asaïkhàraparinibbàyã hoti. Idha pana bhikkhave ekacco puggalo kàyassa bhedà asaïkhàraparinibbàyã hoti.
[BJT Page 302] [\x 302/]
Katha勺a bhikkhave puggalo diññheva dhamme sasaïkhàraparinibbàyã hoti? Idha bhikkhave bhikkhu asubhànupassã kàye viharati. âhàre pañikkålasa中ã. Sabbaloke anabhiratasa中ã.
(1) Sabbasaïkhàresu aniccànupassã. Maraõasa中à kho panassa.[PTS Page 156] [\q 156/] ajjhattaü såpaññhità hoti. So imàni pa勺asekhabalàni upanissàya viharati: saddhàbalaü hiribalaü ottappabalaü viriyabalaü pa中àbalaü. Tassimàni pa勺indriyàni adhimattàni pàtubhavanti: saddhindriyaü viriyindriyaü satindriyaü pa中indriyaü. So imesaü pa勺annaü indriyànaü adhimattattà diññheva dhamme sasaïkhàraparinibbàyã hoti. Evaü kho bhikkhave puggalo diññheva dhamme sasaïkhàraparinibbàyã hoti.
Katha勺a bhikkhave puggalo kàyassa bhedà sasaïkhàraparinibbàyã hoti? Idha bhikkhave bhikkhu asubhànupassã kàye viharati. âhàre pañikkålasa中ã. Sabbaloke anabhiratasa中ã sabbasaïkhàresu aniccànupassã. Maraõasa中à kho panassa ajjhattaü såpaññhità hoti. So imàni pa勺asekhabalàni upanissàya viharati: saddhàbalaü hiribalaü ottappabalaü viriyabalaü pa中àbalaü. Tassimàni pa勺indriyàni muduni pàtubhavanti: saddhindriyaü viriyindriyaü satindriyaü samàdhindriyaü pa中indriyaü. So imesaü pa勺annaü indriyànaü muduttà kàyassa bhedà sasaïkhàraparinibbàyã hoti. Evaü kho bhikkhave puggalo kàyassa bhedà sasaïkhàraparinibbàyã hoti.
Katha勺a bhikkhave puggalo diññheva dhamme asaïkhàraparinibbàyã hoti? Idha bhikkhave bhikkhu vivicceva kàmehi vivicca akusalehi dhammehi savitakkaü savicàraü vivekajaü pãtisukhaü pañhamaü jhànaü upasampajja viharati. Vitakkavicàrànaü våpasamà ajjhattaü sampasàdanaü cetaso ekodibhàvaü avitakkaü avicàraü samàdhijaü pãtisukhaü dutiyaü jhànaü upasampajja viharati. Pãtiyà ca viràgà upekkhako ca viharati. Sato ca sampajàno, sukha勺a kàyena pañisaüvedeti yaü taü ariyà àcikkhanti 'upekkhako satimà sukhavihàrã' ti tatiyaü jhànaü upasampajja viharati. Sukhassa ca pahàõà dukkhassa ca pahànà pubbeva somanassadomanassànaü atthagamà adukkhaü asukhaü upekkhàsati pàrisuddhiü catutthaü jhànaü upasampajja viharati. So imàni pa勺asekhabalàni upanissàya viharati: saddhàbalaü hiribalaü ottappabalaü viriyabalaü pa中àbalaü. Tassimàni pa勺indriyàni adhimattàni pàtubhavanti: saddhindriyaü viriyindriyaü satindriyaü samàdhindriyaü pa中indriyaü. So imesaü pa勺annaü indriyànaü adhimattattà diññheva dhamme asaïkhàraparinibbàyã hoti. Evaü kho bhikkhave puggalo diññheva dhamme asaïkhàraparinibbàyã hoti.
Katha勺a bhikkhave puggalo kàyassa bhedà asaïkhàraparinibbàyã hoti? Idha bhikkhave bhikkhu vivicceva kàmehi vivicca akusalehi dhammehi savitakkaü savicàraü vivekajaü pãtisukhaü pañhamaü jhànaü upasampajja viharati. Vitakkavicàrànaü våpasamà ajjhattaü sampasàdanaü cetaso ekodibhàvaü avitakkaü avicàraü samàdhijaü pãtisukhaü dutiyaü jhànaü upasampajja viharati. Pãtiyà ca viràgà upekkhako ca viharati. Sato ca sampajàno, sukha勺a kàyena pañisaüvedeti yaü taü ariyà àcikkhanti 'upekkhako satimà sukhavihàrã' ti tatiyaü jhànaü upasampajja viharati. Sukhassa ca pahàõà dukkhassa ca pahànà pubbeva somanassadomanassànaü atthagamà adukkhaü asukhaü upekkhàsati pàrisuddhiü catutthaü jhànaü upasampajja viharati. So imàni pa勺asekhabalàni upanissàya viharati: saddhàbalaü hiribalaü ottappabalaü viriyabalaü pa中àbalaü. Tassimàni pa勺indriyàni muduni pàtubhavanti: saddhindriyaü viriyindriyaü satindriyaü samàdhindriyaü pa中indriyaü. So imesaü pa勺annaü indriyànaü muduttà kàyassa bhedà asaïkhàraparinibbàyã hoti. Evaü kho bhikkhave puggalo kàyassa bhedà asaïkhàraparinibbàyã hoti.
Ime kho bhikkhave cattàro puggalà santo saüvijjamànà lokasminti:
[BJT Page 304] [\x 304/]
4. 4. 2. 10.
(Arahattappattisuttaü)
20. Ekaü samayaü àyasmà ànando kosambiyaü viharati ghositàràme. Tatra kho àyasmà ànando bhikkhå àmantesi; àvuso bhikkhavoti. âvusoti kho te bhikkhå àyasmato ànandassa paccassosuü. âyasmà ànando etadavoca:
[PTS Page 157] [\q 157/] yo hi ko ci àvuso bhikkhu và bhikkhunã và mama santike arahattappattiü vyàkaroti. Sabbo so catåhi maggehi, etesaü và a中atarena. Katamehi catåhi?
Idha àvuso bhikkhu samathapubbaïgamaü vipassanaü bhàveti. Tassa samathapubbaïgamaü vipassanaü bhàvayato maggo sa大àyati. So taü maggaü àsevati bhàveti bahulãkaroti. Tassa taü maggaü àsevato bhàvayato bahulãkaroto sa中ojanà pahãyanti. Anusayà vyantãhonti.
Puna ca paraü àvuso bhikkhu vipassanàpubbaïgamaü samathaü bhàveti, tassa vipassanàpubbaïgamaü samathaü bhàvayato maggo sa大àyati. So taü maggaü àsevati bhàveti bahulãkaroti. Tassa taü maggaü àsevato bhàvayato bahulãkaroto sa中ojanà pahãyanti. Anusayà vyantãhonti.
Puna ca paraü àvuso bhikkhu samathavipassanaü yuganaddhaü bhàveti. Tassa samathavipassanaü yuganaddhaü bhàvayato maggo sa大àyati. So taü maggaü àsevati bhàveti bahulãkaroti. Tassa taü maggaü àsevato bhàvayato bahulãkaroto sa中ojanà pahãyanti. Anusayà vyantãhonti.
Puna ca paraü àvuso bhikkhuno dhammuddhaccaviggahãtaü mànaü hoti. So àvuso samayo yantaü cittaü ajjhattaüyeva santiññhati sannisãdati ekodihoti samàdhiyati. Tassa maggo sa大àyati. So taü maggaü àsevati bhàveti bahulãkaroti. Tassa taü maggaü àsevato bhàvayato bahulãkaroto sa中ojanà pahãyanti. Anusayà vyantãhonti.
Yo hi ko vi àvuso bhikkhu và bhikkhunã và mama santike arahattappattiü vyàkaroti, sabbo so imehi catåhi maggehi, etesaü và a中atarenàti.
Pañipadàvaggo dutiyo.
1 [BJTS]= anabhiratasa中ã. + 1. Anabhiratisa中i machasaü.