Milindapañha

Opamma­kathā­pañha

Kumbhavagga

4. Khettaṅgapañha

“Bhante nāgasena, ‘khettassa tīṇi aṅgāni gahetabbānī’ti yaṃ vadesi, katamāni tāni tīṇi aṅgāni gahetabbānī”ti? “Yathā, mahārāja, khettaṃ mātikā­sam­pannaṃ hoti; evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena sucari­ta­vattap­paṭivat­ta­mātikā­sam­pan­nena bhavitabbaṃ. Idaṃ, mahārāja, khettassa paṭhamaṃ aṅgaṃ gahetabbaṃ.

Puna caparaṃ, mahārāja, khettaṃ ­mariyā­dā­sam­pannaṃ hoti, tāya ca mariyādāya udakaṃ rakkhitvā dhaññaṃ paripāceti; evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena sīla­hiri­mariyā­dā­sam­pan­nena bhavitabbaṃ, tāya ca sīla­hiri­mariyā­dāya sāmaññaṃ rakkhitvā cattāri sāmaññaphalāni gahetabbāni. Idaṃ, mahārāja, khettassa dutiyaṃ aṅgaṃ gahetabbaṃ.

Puna caparaṃ, mahārāja, khettaṃ uṭṭhā­nasam­pannaṃ hoti, kassakassa hāsajanakaṃ appampi bījaṃ vuttaṃ bahu hoti, bahu vuttaṃ bahutaraṃ hoti; evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena uṭṭhā­na­sam­pan­nena vipula­phala­dāyinā bhavitabbaṃ, dāyakānaṃ hāsajanakena bhavitabbaṃ, yathā appaṃ dinnaṃ bahu hoti, bahu dinnaṃ bahutaraṃ hoti. Idaṃ, mahārāja, khettassa tatiyaṃ aṅgaṃ gahetabbaṃ. Bhāsitampetaṃ, mahārāja, therena upālinā vinayadharena—

‘Khettūpamena bhavitabbaṃ,
Uṭṭhā­na­vipula­dāyinā;
Esa khettavaro nāma,
Yo dadāti vipulaṃ phalan’”ti.

Khettaṅgapañho catuttho.